Bikini Atoll is in the Marshall Islands and is likely on the list of least visited places on earth. It’s certainly one of the least visited places that people have actually heard of. Luckily for you, Master Liveaboards have a dive vessel operating there. This makes it easier for you become part of the exclusive club of travellers who have been there. Before you go though, why not brush up a little on this fabulous destination and learn 10 interesting facts.
De Bikini
Bikini-atol is beroemd, of misschien berucht, om de twee kernbomtests (Able en Baker) die de VS uitvoerden op 1 en 25 juli 1946. Modeontwerper Louis Reard gebruikte de naam voor zijn gewaagde tweedelige badpak toen hij het op 5 juli in Parijs onthulde. Reard hoopte op dezelfde reactie als de recente paddenstoelwolken teweegbrachten. Hij werd niet teleurgesteld.
Hoeveel tests op het Bikini-atol?
In totaal werden er 67 kernproeven uitgevoerd op de Marshalleilanden. 23 daarvan op het Bikini-atol en de overige 44 op het Enewetak-atol. Iedereen heeft wel van Bikini gehoord, maar van Enewetak weten maar weinig mensen. Vermoedelijk omdat er geen gewaagde badkleding naar vernoemd is.
Personages uit het Bikini-atol
Er zijn 2 beroemde tekenfilmfiguren die uit het Bikini-atol komen en die je allebei zou moeten kennen. SpongeBob (ja, die met de vierkante broek) en Godzilla. SpongeBob en zijn vrienden wonen namelijk in Bikinibroek, waarvan bedenker Tom Kenny heeft bevestigd dat het op het Bikini-atol is gebaseerd.
Het beroemdste wrak op het Bikini-atol
Als er één wrak is dat je moet duiken op het Bikini-atol, dan is het de USS Saratoga CV-3. 'Sister Sara' was het 3e vliegdekschip dat de VS bouwde. Oorspronkelijk ontworpen als slagkruiser, werd ze na haar oorspronkelijke bouw omgebouwd tot een vliegdekschip van de Lexington-klasse. Ze was niet het eerste schip met de naam USS Saratoga, dus het is belangrijk om CV-3 toe te voegen.
Sara diende tijdens WO2 in meerdere oorlogsgebieden. Daaronder de iconische campagnes bij Guadalcanal en Iwo Jima. Tegen het einde van de oorlog was het vliegdekschip meerdere keren beschadigd en werd het daarom gekozen voor de kernproeven. Hoe solide ze ook was, er waren maar liefst twee testexplosies nodig om de Saratoga te laten zinken! Ze is nu een van slechts drie voor duikers toegankelijke vliegdekschepen ter wereld.
Marshallees leren
De Marshalleilanden hebben hun eigen taal: 'Marshallees'. Tijdens je bezoek hoef je maar één woord te leren: 'yawk-way' (uitgesproken als iakwe). Dit woord gebruik je om hallo, tot ziens en liefde te zeggen, en het betekent letterlijk 'je bent een regenboog'.
Haaienreservaat van de Marshalleilanden
De Marshalleilanden riepen hun wateren in oktober 2011 uit tot haaienreservaat. Ze waren daarmee pas het 6e land ter wereld. Hun wateren zijn niet alleen een reservaat, maar meteen ook het grootste haaienreservaat ter wereld. Het reservaat maakte een einde aan de commerciële haaienvisserij in 1.990.530 vierkante kilometer oceaan. Even ter vergelijking: dat gebied is bijna 4 keer zo groot als Californië!
Prince Eugen
Toen de VS hun kernproeven begonnen te plannen - bekend als Operatie Crossroads - selecteerden ze een aantal van hun verouderde schepen. Ook kozen ze schepen die ze tijdens WO2 hadden buitgemaakt. Een daarvan was het Duitse schip Prinz Eugen. Ze was een zware kruiser, een van slechts twee Duitse 'capital ships' die WO2 overleefden.
The British captured the cruiser and later surrendered her to the US as war reparations. There was some kerfuffle at the time as the US did not really want her, but the alternative was that she would go to the Soviets. To avoid this the US took her, leaving the Soviets with the smaller vessel; Nuernberg.
Prince Eugen famously battled alongside the Bismarck in 1941 to sink the British HMS Hood. She also supported incursions mainly in the Atlantic Ocean, the British Channel, and in the Baltic Sea. The ship was hit and repaired multiple times and even resisted the two Bikini nuclear tests. After the tests she was towed back to Kwajelein Atoll. A minor leak could not be fixed due to radiation concerns. She eventually capsized and sank 5 months after the tests.
Een van haar schroeven werd later geborgen en is tegenwoordig te zien in het marinemonument van Laboe bij Kiel, Duitsland. In 2018 organiseerde de Amerikaanse overheid een bergingsoperatie vanwege het risico op olielekkage. Zo'n 950.000 liter brandstof tijdens deze delicate operatie.
HIJMS Nagato
De HIJMS Nagato is een slagschip dat ondersteboven op 50 m ligt in Bikini Atoll. Ze had de twijfelachtige eer het enige Japanse slagschip te zijn dat aan het eind van WO2 nog dreef. De in 1945 door de Amerikanen buitgemaakte Nagato is vooral beroemd als het schip van waaruit admiraal Yamamoto het bevel gaf om de aanval op Pearl Harbor te beginnen. Dat deed hij met de code " Niitaka Yama Nobore " (Beklim de berg Niitaka).
De Nagato werd niet gerepareerd na de schade die ze in haar laatste gevechten opliep. De gemengde Amerikaans-Japanse bemanning voer haar helemaal naar de Marshalleilanden met 10 knopen (een slakkengang voor zo'n schip). Tijdens de reis had ze voortdurend last van oververhitte ketels en een slagzij van 7 graden! Er waren twee kernexplosies nodig om haar uiteindelijk te laten zinken - zij het pas na 5 dagen!
Niet de enige keuze voor Crossroads
Bij het selecteren van de locaties voor Operatie Crossroads werden de Galápagoseilanden serieus overwogen. Een locatie moest aan behoorlijk specifieke eisen voldoen om in aanmerking te komen: het moest een dunbevolkt of onbewoond gebied zijn op ten minste 500 km van de dichtstbijzijnde stad. Het doelgebied moest ook voorspelbare weerpatronen, zeestromingen en winden hebben. Het moest daarnaast vrij zijn van kou en zware stormen, met een beschutte ankerplaats van ten minste 10 km breed.
De zoektocht naar de perfecte locatie was al begonnen voordat de task force was opgericht. Andere serieus overwogen locaties waren: Ulithi in de Caroline-eilanden, ten westen van de Marshalleilanden; twee noordelijke locaties op de Marshalleilanden, Bokak en Bikar; en natuurlijk Bikini-atol. Uiteindelijk gaf het feit dat er al een Amerikaanse basis bestond op Kwajelein de ongelukkige doorslag.
De grootste Amerikaanse kernproef
Operatie Crossroads bracht de meeste schepen tot zinken waar je tegenwoordig in Bikini kunt duiken. Het was echter niet de laatste kernproef die Bikini-atol zou meemaken. In 1954 liet de VS hun grootste kernbom ooit - tot op heden - tot ontploffing komen, met een kracht van 15 megaton. Je kunt nog steeds de krater zien die door de explosie ontstond, die 1.000 keer krachtiger was dan Hiroshima.
De bom, bekend als Castle Bravo, leverde door enkele rekenfouten drie keer zoveel kracht op als voorspeld. Helaas betekende dit dat de fall-out niet daarop was berekend. De test trof de lokale bevolking, de bemanning en de teams die de tests uitvoerden zwaar. Velen van hen liepen stralingsziekte op. Zelfs een Japanse vissersbemanning, kilometers en kilometers verderop, werd getroffen. Je kunt je het internationale incident wel voorstellen.
De vuurbal van Castle Bravo was zo'n 250 mijl verderop vanaf Kwajelein nog zichtbaar. Als je bedenkt dat je 25-28 uur nodig hebt om te varen vanaf Pacific Master Kwajelein, dan geeft dat je enig idee van de afstand. De fallout verspreidde sporen van radioactief materiaal tot in Australië, India en Japan. Zelfs in de Verenigde Staten en delen van Europa werden sporen aangetroffen. Hoewel het als geheime proef was opgezet, werd Castle Bravo al snel een internationaal incident. Uiteindelijk leidde het tot oproepen voor een verbod op het bovengronds testen van thermonucleaire wapens.
Hoofdafbeelding - Techduiker - © Simon Lorenz
Met dank aan David Giacomini voor de hulp met archiefbeelden
Over de auteur
