Elk jaar hoor je het verhaal van duikers die in het water worden achtergelaten. Het haalt altijd de krantenkoppen en heeft zelfs Hollywood geïnspireerd tot kaskrakers als "Open Water". Maar hoe vaak worden duikers in werkelijkheid achtergelaten? En wat kun je doen om het te voorkomen?
Redenen
Er zijn verschillende redenen waarom duikers kunnen worden achtergelaten. Het gebeurt natuurlijk van tijd tot tijd. Maar de oorzaken ervan leren kennen is een uitstekende manier om ervoor te zorgen dat het jou niet overkomt.
Nalatigheid en menselijke fouten
De belangrijkste oorzaak is helaas nalatigheid. Dit zijn natuurlijk de grote sensatiekoppen die je in de krant leest. Zoals je tijdens je liveaboard reizen misschien hebt gezien, hebben veel boten een systeem om duikers in en uit het water te checken. Je kunt het een checklist, een presentielijst of een afroep noemen. Het kan allerlei vormen aannemen, maar in wezen vinkt de crew af of iemand van de boot gaat en vinkt je weer in zodra je aan boord bent.
Op schepen met veel duikers of een hoog verloop (dus: elke dag stappen er nieuwe passagiers aan boord) is tellen geen makkelijke taak. Als de operators geen strikt systeem hebben, kun je over het hoofd gezien worden. Dit is precies wat Tom & Ellen Lonergan overkwam. Hun verhaal inspireerde de film Open Water. Hun beproeving had echter een positief effect: het vergrootte de bewustwording en de hele duikindustrie werd tot op het bot door elkaar geschud. Dit dwong een reeks strengere verplichte veiligheidsvoorschriften af voor duikboten in Australië, maar ook wereldwijd.
Andere oorzaken
Noodsituaties dragen er ook aan bij dat duikers op zee worden achtergelaten. Kapiteins moeten soms een moeilijke keuze maken. Stel je dit scenario voor: een groep duikers komt boven en er is een medische noodsituatie. De kapitein moet mogelijk andere duikers achterlaten om het slachtoffer terug naar de haven te brengen. Al wordt in deze gevallen normaal gesproken een ander schip ingezet om de andere groep op te halen. Normaal gesproken.
Ook de omgeving heeft grote invloed op duikers die op zee stranden. Moeder Natuur kan erg meedogenloos zijn en sterke stromingen - zowel onder water als aan de oppervlakte - kunnen duikers makkelijk ver van de geplande duikstekken wegvoeren. Slecht weer aan de oppervlakte - regen of zware deining bijvoorbeeld - kan de crisis verergeren doordat je onzichtbaar wordt.
Ook mechanische pech heeft in het verleden tot incidenten geleid. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer een liveaboard maar één buitenboordmotor op de bijboot heeft. Als deze motor uitvalt en ze je niet kunnen oppikken, kun je een heel eind afdrijven voordat iemand je kan oppikken.
Hoe vaak gebeurt dit eigenlijk?
Helaas weet niemand echt hoe vaak duikers achtergelaten worden. Zelfs na uitgebreid zoeken konden we geen betrouwbare statistieken vinden.
Duiken is, net als elke sport, geen activiteit zonder risico. Tijdens onze opleiding leren we uitgebreid over de risico's en hoe we incidenten voorkomen. We accepteren de risico's ook omdat de beloning gewoon geweldig is! En in verhouding is duiken nog altijd een stuk veiliger dan veel andere avontuurlijke sporten.
Clemens publiceerde een uiterst interessant artikel met de titel "het risico om te sterven tijdens wat we het liefste doen" en analyseerde het aantal dodelijke ongevallen per activiteit, om dat vervolgens in perspectief te plaatsen met het risico van vliegen in een lijnvliegtuig. Zijn indrukwekkende infographic laat zien dat duiken een gevaarlijke activiteit is, maar lang niet zo gevaarlijk als sporten als paragliden of downhill mountainbiken - mooi voor ons!
Hoe voorkom je het?
We kennen de redenen waarom duikers achtergelaten worden. Dus laten we nu leren wat we kunnen doen om het te voorkomen!!!
Kies de juiste operator
Allereerst: kies een betrouwbare operator als je gaat duiken. Als je aan boord stapt en je wordt na je duik niet weer afgevinkt, pak je spullen en ga ervandoor! Checklists, presentielijsten en appèls zijn een must. Het is niets waar je zonder kunt of waarop je compromissen kunt sluiten. Een operator zonder een goed systeem is je tijd noch je geld waard.
Er is nog een andere controle die je bij je gekozen operator kunt doen, vooral als je duikt met ondersteuning van bijboten. Controleer gewoon of ze minstens 2 bijboten en een reservebuitenboordmotor hebben. Zoals we hebben gezien, kan mechanische pech een oorzaak zijn dat je op zee achterblijft, maar dat is makkelijk te voorkomen met back-up van je operator.
Neem nooduitrusting mee
Een andere handige tip is om te investeren in je eigen nooduitrusting. Er is van alles op de markt en de set hoeft je niet per se een fortuin te kosten. Zelfs als je je duikuitrusting huurt, kun je deze noodhulpmiddelen eenvoudig in je koffer stoppen en toevoegen aan je basis-huuruitrusting. Denk aan: surface marker buoys (SMB), spiegels, fluitjes, vlaggen en zelfs persoonlijke gps-bakens. Als je deze uitrusting bij je hebt, kan dat, mocht er iets gebeuren, het verschil maken tussen wel of niet gered worden.
Kijk naar jezelf
De laatste actie die je kunt ondernemen om niet achtergelaten te worden, is goed naar jezelf te kijken. Zorg dat je altijd de briefinginstructies volgt, je aan de veilige standaarden houdt, de juiste uitrusting meeneemt, je duik plant en je plan duikt. Help jezelf en breng jezelf niet bewust in een situatie die ertoe kan leiden dat je op zee achterblijft.
Wat te doen als je achtergelaten wordt?
Als je toch achtergelaten wordt, zijn er een paar veiligheidstips om te volgen.
Mentale kracht
Je mentale kracht is vaak de belangrijkste doorslaggevende factor in overlevingsscenario's. De eerste regel, die zo makkelijk over het hoofd wordt gezien, is NIET IN PANIEK RAKEN. Het is essentieel dat je kalm blijft om je energie te sparen en ook je hoofd helder te houden. Een helder hoofd is een denkend hoofd en helpt je enorm om de juiste stappen te nemen. Streef ernaar om te overleven!
Je omgeving
Waar ben je? Probeer je te oriënteren. Bepalen waar je bent ten opzichte van de kust of uit welke richting de redding zal komen is een belangrijke stap richting zelfredding.
Probeer de richting van de stroming in te schatten door naar riffen of voorbijdrijvend zeewier/kelp te kijken.
- Loopt de stroming richting de kust, dan is dat uitstekend nieuws en positioneer je jezelf daarnaar.
- Loopt de stroming juist zeewaarts, dan is je situatie een tandje verslechterd en is het essentieel dat je probeert je vast te grijpen aan iets wat vaststaat, zoals een afmeerboei of een andere boei.
- Zijn die er niet, richt je dan in elk geval naar de richting waar je vandaan komt. De kans is groot dat je hulp vanaf daar komt en door ze op te merken kun je ze misschien verder helpen door te seinen.
Je hulpmiddelen
Ben je goed voorbereid gekomen (zoals hierboven aangeraden), maak dan al je hulpmiddelen en gadgets klaar. Gebruik al je akoestische en visuele seinmiddelen om de aandacht te trekken. SMB's, fluitjes, spiegels, signaalfakkels: haal alles uit de kast! Deze middelen zijn voor precies dit soort situaties gemaakt, dus nu is echt het moment om ze te gebruiken.
Je energie en kracht
Bereid je voor op wachten. Vaak is wachten op redding de beste optie. Als je de kans en de gelegenheid hebt, houd je dan vast aan een afmeerlijn of klim uit het water. In het water verliezen we veel sneller warmte, dus pak elke kans om uit het water te komen.
Spaar je energie. De stroming is altijd sterker dan jij, dus ertegenin zwemmen heeft geen zin. Je omgeving bestuderen (zie boven) helpt je energie te sparen. Het wordt een marathon en geen sprint, dus doe er alles aan om je kracht te behouden.
Het doel van dit artikel was om het bewustzijn rond dit onderwerp te vergroten. Wij houden van duiken en willen dat de branche veilig blijft. Lessen die we leren zijn een uitstekende manier om vooruit te komen en te zorgen dat onze liveaboards veilig blijven, voor onze bemanning en voor jou. Neem contact met ons op heb je vragen: we beantwoorden ze altijd met plezier!
Over de auteur
